TET, DSC, Psychology వ్యక్తిగత బేధాలు (Individual Differences).
TET, DSC, Psychology వ్యక్తిగత బేధాలు (Individual Differences).
వ్యక్తిగత బేధాలు (Individual Differences) అనేవి మనస్తత్వశాస్త్రంలో అత్యంత ముఖ్యమైన అంశం. ప్రతి వ్యక్తి మరొక వ్యక్తితో పోల్చినప్పుడు శారీరకంగా, మానసిక౦గా, సాంఘికంగా మరియు ఉద్వేగపరంగా విభిన్నంగా ఉంటాడు.
వ్యక్తిగత బేధాలు - ముఖ్యాంశాలు
-
వ్యక్తిగత బేధాల రకాలు:
- అంతర వ్యక్తిగత బేధాలు (Inter-individual Differences): ఇద్దరు వ్యక్తుల మధ్య ఉండే తేడాలు (ఉదాహరణకు: ఒకరికి గణితం అంటే ఇష్టం, మరొకరికి సంగీతం అంటే ఇష్టం).
- వ్యక్త్యంతర బేధాలు (Intra-individual Differences): ఒకే వ్యక్తిలో ఉండే వివిధ సామర్థ్యాల మధ్య తేడాలు (ఉదాహరణకు: ఒక వ్యక్తికి లెక్కల్లో మంచి మార్కులు రావచ్చు కానీ ఆటల్లో వెనుకబడి ఉండవచ్చు).
-
ప్రభావితం చేసే కారకాలు:
- అనువంశికత (Heredity): తల్లిదండ్రుల నుంచి వచ్చే జన్యువుల ద్వారా శారీరక ఆకృతి, తెలివితేటలు ప్రభావితమవుతాయి.
- పరిసరం (Environment): కుటుంబం, పాఠశాల, సమాజం మరియు సంస్కృతి వ్యక్తి ప్రవర్తనను మారుస్తాయి.
- లింగ భేదాలు: స్త్రీ, పురుషుల మధ్య ఉండే ఆసక్తి మరియు సామర్థ్యాల తేడాలు.
- వయస్సు మరియు పరిణితి: వయస్సు పెరిగే కొద్దీ ఆలోచనా విధానంలో మార్పులు వస్తాయి.
మీరు అడిగినట్లుగా 'వ్యక్తిగత బేధాలు' అంశంపై 50 బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలతో కూడిన క్విజ్ ఇక్కడ ఉంది.
పిల్లల 'ఆసక్తులను' (Interests) తెలుసుకోవడానికి చేసే పరీక్షను అభిరుచి శోధికలు (Interest Inventories) అని అంటారు.
మనస్తత్వశాస్త్రంలో విద్యార్థుల వైయుక్తిక బేధాలను గుర్తించడానికి వివిధ రకాల పరీక్షలు నిర్వహిస్తారు. వాటిలో ముఖ్యమైనవి:
- అభిరుచి శోధికలు (Interest Inventories): విద్యార్థికి ఏ రంగం అంటే ఇష్టం (ఉదాహరణకు: సంగీతం, క్రీడలు, సైన్స్) అని తెలుసుకోవడానికి ఇవి ఉపయోగపడతాయి.
- సహజ సామర్థ్య పరీక్షలు (Aptitude Tests): ఒక రంగంలో శిక్షణ ఇస్తే భవిష్యత్తులో ఆ వ్యక్తి ఎంత గొప్పగా రాణించగలడో తెలుసుకోవడానికి ఇవి వాడతారు.
- ప్రజ్ఞా పరీక్షలు (Intelligence Tests): ఒక వ్యక్తి యొక్క తెలివితేటలు లేదా గ్రహణ శక్తిని కొలవడానికి ఉపయోగిస్తారు.
- మూర్తిమత్వ పరీక్షలు (Personality Tests): వ్యక్తి యొక్క ప్రవర్తన, స్వభావం మరియు మానసిక స్థితిని అంచనా వేయడానికి ఉపయోగిస్తారు.
ఖచ్చితంగా, వ్యక్తిగత బేధాలు (Individual Differences), వాటి రకాలు మరియు ప్రభావితం చేసే కారకాలపై మరిన్ని ముఖ్యమైన ప్రశ్నలు ఇక్కడ ఉన్నాయి. మీ ప్రిపరేషన్ కోసం ఇవి చాలా ఉపయోగపడతాయి.
వ్యక్తిగత బేధాలు - 50 బహుళైచ్ఛిక ప్రశ్నలు (MCQs)
-
వ్యక్తిగత బేధాల అధ్యయన పితామహుడు ఎవరు?
- ఎ) స్కిన్నర్
- బి) సర్ ఫ్రాన్సిస్ గాల్టన్ (జవాబు)
- సి) వుడ్ వర్త్
- డి) పావ్ లోవ్
-
ఒక వ్యక్తి తనలోని వివిధ సామర్థ్యాలలో భేదాలను కలిగి ఉండటాన్ని ఏమంటారు?
- ఎ) అంతర వ్యక్తిగత బేధాలు
- బి) వ్యక్త్యంతర బేధాలు (జవాబు)
- సి) సమూహ బేధాలు
- డి) పైవేవీ కావు
-
వ్యక్తిగత బేధాలకు ప్రధాన కారణం?
- ఎ) ఆహారం
- బి) కేవలం వంశపారంపర్యం
- సి) అనువంశికత మరియు పరిసరాల ప్రభావం (జవాబు)
- డి) ఆర్థిక స్థితి
-
"ఏ ఇద్దరు వ్యక్తులు కూడా శారీరకంగా, మానసిక౦గా ఒకేలా ఉండరు" అని చెప్పినది?
- ఎ) క్రో అండ్ క్రో
- బి) స్కిన్నర్ (జవాబు)
- సి) గాల్టన్
- డి) జేమ్స్ డ్రావర్
-
సమరూప కవలలు (Identical Twins) ఒకేలా ఉండటానికి కారణం?
- ఎ) ఒకే రకమైన పరిసరం
- బి) ఒకే రకమైన అనువంశికత (జవాబు)
- సి) ఒకే రకమైన శిక్షణ
- డి) ఒకే పాఠశాల
-
కింది వాటిలో మానసిక బేధాలకు సంబంధించనిది ఏది?
- ఎ) ప్రజ్ఞ
- బి) అభిరుచులు
- సి) ఎత్తు (జవాబు)
- డి) వైఖరులు
-
సృజనాత్మకత (Creativity) అనేది ఏ రకమైన వ్యక్తిగత బేధం?
- ఎ) శారీరక
- బి) మానసిక (జవాబు)
- సి) సాంఘిక
- డి) నైతిక
-
వ్యక్తులను 'అంతర్ముఖులు', 'బహిర్ముఖులు'గా వర్గీకరించినది?
- ఎ) షెల్డన్
- బి) హిప్పోక్రేట్స్
- సి) కార్ల్ జుంగ్ (జవాబు)
- డి) క్రెట్ష్మర్
-
వ్యక్తిగత బేధాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని ప్రవేశపెట్టిన విద్యా పద్ధతి?
- ఎ) ఉపన్యాస పద్ధతి
- బి) ప్రాజెక్ట్ పద్ధతి (జవాబు)
- సి) కంఠస్థం చేయడం
- డి) ఏకపక్ష బోధన
-
వ్యక్తిగత బేధాలను కొలవడానికి ఉపయోగపడేది?
- ఎ) మానసిక పరీక్షలు (జవాబు)
- బి) కేవలం పరిశీలన
- సి) జాతకాలు
- డి) శారీరక బరువు
-
ఒక విద్యార్థికి లెక్కలంటే ఇష్టం, కానీ భాషలంటే ఇష్టం లేదు. ఇది ఏ రకమైన భేదం?
- ఎ) వ్యక్త్యంతర భేదం (Intra-individual) (జవాబు)
- బి) అంతర వ్యక్తిగత భేదం (Inter-individual)
- సి) లింగ భేదం
- డి) సామాజిక భేదం
-
సహజ సామర్థ్యాలు (Aptitudes) అనేవి?
- ఎ) పుట్టుకతో వచ్చేవి (జవాబు)
- బి) కేవలం శిక్షణ ద్వారా వచ్చేవి
- సి) ఆర్థిక స్థితిపై ఆధారపడతాయి
- డి) అందరిలో సమానంగా ఉంటాయి
-
విద్యా రంగంలో వ్యక్తిగత బేధాల ప్రాముఖ్యత ఏమిటి?
- ఎ) విద్యార్థులను వేరు చేయడం
- బి) తగిన బోధనా పద్ధతులను ఎంచుకోవడం (జవాబు)
- సి) కేవలం మార్కులు వేయడం
- డి) క్రమశిక్షణను పెంచడం
-
లింగ భేదాల వల్ల తలెత్తే తేడాలను ఏమంటారు?
- ఎ) శారీరక మరియు ఉద్వేగ బేధాలు (జవాబు)
- బి) కేవలం ప్రజ్ఞా బేధాలు
- సి) ఆర్థిక బేధాలు
- డి) మతపరమైన బేధాలు
-
ప్రజ్ఞా పాటవాల్లో సగటున 90-110 మధ్య IQ ఉన్నవారిని ఏమంటారు?
- ఎ) మందబుద్ధులు
- బి) తెలివైన వారు
- సి) సగటు ప్రజ్ఞావంతులు (జవాబు)
- డి) మేధావులు
-
వ్యక్తిగత బేధాలను ప్రభావితం చేసే 'అనువంశికత' దేని ద్వారా సంక్రమిస్తుంది?
- ఎ) శిక్షణ
- బి) ఆహారం
- సి) జన్యువులు (Genes) (జవాబు)
- డి) పాఠశాల
-
అభ్యసన వైకల్యాలు (Learning Disabilities) ఏ రకమైన భేదాలకు ఉదాహరణ?
- ఎ) శారీరక బేధాలు
- బి) మానసిక బేధాలు (జవాబు)
- సి) సాంఘిక బేధాలు
- డి) ఆర్థిక బేధాలు
-
"ప్రకృతిలో ఏ రెండు వస్తువులు కూడా పూర్తిగా ఒకేలా ఉండవు" అని అన్నది ఎవరు?
- ఎ) లైబ్నిజ్ (Leibnitz) (జవాబు)
- బి) ప్లేటో
- సి) అరిస్టాటిల్
- డి) వాట్సన్
-
పిల్లల్లో ఉండే 'అభిరుచులు' దేనిపై ఆధారపడి ఉంటాయి?
- ఎ) కేవలం అనువంశికత
- బి) పరిసరాలు మరియు అనుభవం (జవాబు)
- సి) వయస్సు మాత్రమే
- డి) ఎత్తు
-
కింది వాటిలో 'అంతర వ్యక్తిగత భేదం' (Inter-individual difference) ఏది?
- ఎ) రాముకు పాటలు పాడటం, లెక్కలు చేయడం రెండూ ఇష్టం.
- బి) సీత కంటే గీత తెలివైనది. (జవాబు)
- సి) ఒక బాలుడికి ఆటలు అంటే ఇష్టం, కానీ చదువు అంటే భయం.
- డి) పైవేవీ కావు.
-
ద్వంద్వ కవలలు (Fraternal Twins) ఒకేలా ఉండకపోవడానికి కారణం?
- ఎ) ఒకే అండం నుండి ఏర్పడటం
- బి) వేర్వేరు అండాల నుండి ఏర్పడటం (జవాబు)
- సి) ఆహార నియమాలు
- డి) శిక్షణ లోపం
-
వ్యక్తిగత బేధాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని విద్యార్థులకు ఏ రకమైన బోధన చేయాలి?
- ఎ) సామూహిక బోధన
- బి) శిశు కేంద్రీకృత బోధన (జవాబు)
- సి) కఠినమైన బోధన
- డి) కేవలం పుస్తక పఠనం
-
కింది వాటిలో ఏది 'మూర్తిమత్వ' (Personality) భేదం?
- ఎ) పొడవుగా ఉండటం
- బి) వేగంగా పరిగెత్తడం
- సి) ఆత్మవిశ్వాసం కలిగి ఉండటం (జవాబు)
- డి) కంటి రంగు
-
ఒక వ్యక్తిలోని సృజనాత్మకత (Creativity) మరియు ప్రజ్ఞ (Intelligence) మధ్య భేదం ఏ రకమైనది?
- ఎ) వ్యక్త్యంతర భేదం (Intra-individual) (జవాబు)
- బి) అంతర వ్యక్తిగత భేదం
- సి) శారీరక భేదం
- డి) బాహ్య భేదం
-
వ్యక్తిగత బేధాలను అధ్యయనం చేయడానికి 'గణాంక పద్ధతులను' (Statistical Methods) మొదటగా వాడినది?
- ఎ) డార్విన్
- బి) సర్ ఫ్రాన్సిస్ గాల్టన్ (జవాబు)
- సి) కాటెల్
- డి) మెక్ డూగల్
-
'డాల్టన్ ప్లాన్' (Dalton Plan) దేని ఆధారంగా రూపొందించబడింది?
- ఎ) ఆర్థిక బేధాలు
- బి) వ్యక్తిగత బేధాలు (జవాబు)
- సి) మతపరమైన బేధాలు
- డి) కుల భేదాలు
-
పిల్లల వికాసంలో 'పరిసరం' (Environment) అంటే ఏమిటి?
- ఎ) కేవలం ఇల్లు
- బి) పాఠశాల, స్నేహితులు మరియు సమాజం (జవాబు)
- సి) కేవలం ఆటస్థలం
- డి) టీవీ మరియు సినిమాలు
-
IQ (Intelligence Quotient) సూత్రాన్ని ప్రతిపాదించినది ఎవరు?
- ఎ) స్టెర్న్ (జవాబు)
- బి) టర్మన్
- సి) బీనే
- డి) వెెక్స్లర్
-
వైఖరులు (Attitudes) అనేవి?
- ఎ) పుట్టుకతో వస్తాయి
- బి) అభ్యసనం ద్వారా అలవడతాయి (జవాబు)
- సి) మారవు
- డి) అందరిలో ఒకేలా ఉంటాయి
-
సమాజంలో వ్యక్తుల మధ్య ఉండే 'నైతిక విలువలు' దేని వల్ల మారుతాయి?
- ఎ) వయస్సు మరియు పరిసరం (జవాబు)
- బి) కేవలం అనువంశికత
- సి) ఎత్తు మరియు బరువు
- డి) రక్తం గ్రూపు
-
కింది వాటిలో 'ప్రభావితం చేసే కారకం' కానిది ఏది?
- ఎ) సంస్కృతి
- బి) జాతి
- సి) పగలు/రాత్రి (జవాబు)
- డి) కుటుంబం
-
మందబుద్ధి గల పిల్లల IQ సాధారణంగా ఎంత ఉంటుంది?
- ఎ) 120 పైన
- బి) 70 కంటే తక్కువ (జవాబు)
- సి) 90 - 110
- డి) 140 పైన
-
వ్యక్తిగత బేధాల వల్ల తరగతి గదిలో ఉపాధ్యాయుడు ఎదుర్కొనే ప్రధాన సమస్య?
- ఎ) క్రమశిక్షణ
- బి) వైవిధ్యభరితమైన అభ్యాసకులు (Diverse Learners) (జవాబు)
- సి) జీతం
- డి) సెలవులు
-
శారీరక వికాసంలో బేధాలను కలిగించే ముఖ్య గ్రంథి ఏది?
- ఎ) పియూష గ్రంథి (Pituitary Gland) (జవాబు)
- బి) కాలేయం
- సి) మూత్రపిండాలు
- డి) ఊపిరితిత్తులు
-
లింగ భేదాల వల్ల సాధారణంగా అమ్మాయిలు దేనిలో రాణిస్తారు?
- ఎ) శారీరక బలం
- బి) భాషా సామర్థ్యం (Verbal Ability) (జవాబు)
- సి) గణిత శాస్త్రం
- డి) మెకానికల్ పనులు
-
వ్యక్తిగత బేధాలను గుర్తించడానికి ఉపయోగించే 'ప్రశ్నావళి'ని (Questionnaire) తయారు చేసినది?
- ఎ) వుడ్ వర్త్ (జవాబు)
- బి) థోర్న్డైక్
- సి) స్కిన్నర్
- డి) కోహ్లర్
-
ఒక వ్యక్తి తన భావోద్వేగాలను నియంత్రించుకోలేకపోవడం ఏ రకమైన భేదం?
- ఎ) ఉద్వేగ భేదం (Emotional Difference) (జవాబు)
- బి) శారీరక భేదం
- సి) ప్రజ్ఞా భేదం
- డి) నైపుణ్య భేదం
-
కింది వాటిలో వ్యక్తిగత బేధాలను తగ్గించడానికి ఉపాధ్యాయుడు చేయకూడని పని?
- ఎ) తక్కువ ప్రజ్ఞ ఉన్నవారిని అవమానించడం (జవాబు)
- బి) ప్రత్యేక తరగతులు నిర్వహించడం
- సి) విద్యార్థుల ఆసక్తులను గమనించడం
- డి) కృత్యాల ద్వారా బోధించడం
-
'సృజనాత్మకత' అనేది ఎవరిలో ఎక్కువగా ఉంటుంది?
- ఎ) అందరిలో సమానంగా
- బి) విభిన్నంగా ఆలోచించే వారిలో (Divergent Thinkers) (జవాబు)
- సి) కంఠస్థం చేసే వారిలో
- డి) కేవలం ధనికులలో
-
"Hereditary Genius" పుస్తక రచయిత ఎవరు?
- ఎ) సర్ ఫ్రాన్సిస్ గాల్టన్ (జవాబు)
- బి) చార్లెస్ డార్విన్
- సి) వాట్సన్
- డి) మెక్ డూగల్
-
పిల్లల ప్రవర్తనపై 'సమావయస్కుల' (Peers) ప్రభావం దేనిలోకి వస్తుంది?
- ఎ) అనువంశికత
- బి) సాంఘిక పరిసరం (జవాబు)
- సి) జీవశాస్త్ర కారకం
- డి) ఏదీ కాదు
-
ఒకే పరిసరంలో పెరిగినప్పటికీ వ్యక్తుల మధ్య బేధాలు ఉండటానికి కారణం?
- ఎ) అనువంశికతలోని వైవిధ్యం (జవాబు)
- బి) ఒకే రకమైన ఆహారం
- సి) ఒకే పాఠశాల
- డి) ఒకే వయస్సు
-
ప్రజ్ఞా లబ్ధి (IQ) స్థిరంగా ఉంటుందని చెప్పినది ఎవరు?
- ఎ) ఆల్ పోర్ట్
- బి) నెల్సన్
- సి) టర్మన్ (జవాబు)
- డి) స్పియర్మెన్
-
వ్యక్తిగత బేధాల వల్ల తరగతి గదిలో ప్రవేశపెట్టిన 'గ్రూప్ వర్క్' ఉద్దేశ్యం?
- ఎ) విద్యార్థుల మధ్య పరస్పర అభ్యసనం (జవాబు)
- బి) సమయం వృధా చేయడం
- సి) ఉపాధ్యాయుడికి విశ్రాంతి
- డి) గొడవ చేయడం
-
కింది వాటిలో 'సంపాదిత' (Acquired) లక్షణం ఏది?
- ఎ) కంటి రంగు
- బి) రక్త గ్రూపు
- సి) సైకిల్ తొక్కడం (జవాబు)
- డి) చర్మం రంగు
-
బహుళ ప్రజ్ఞా సిద్ధాంతాన్ని (Multiple Intelligences) ప్రతిపాదించినది?
- ఎ) హోవార్డ్ గార్డనర్ (జవాబు)
- బి) గిల్ ఫోర్డ్
- సి) థర్స్టన్
- డి) పియాజె
-
వ్యక్తిగత బేధాల అధ్యయనంలో 'కేస్ స్టడీ' పద్ధతి ఎప్పుడు వాడతారు?
- ఎ) సమూహం గురించి తెలుసుకోవడానికి
- బి) ఒక వ్యక్తి గురించి లోతుగా అధ్యయనం చేయడానికి (జవాబు)
- సి) కేవలం పరీక్షల కోసం
- డి) హాజరు నమోదుకు
-
పిల్లల్లో 'మొండితనం' అనేది ఏ రకమైన భేదం?
- ఎ) శారీరక
- బి) వైఖరి/ప్రవర్తనా భేదం (జవాబు)
- సి) ప్రజ్ఞా భేదం
- డి) ఆర్థిక భేదం
-
అభ్యసన వేగంలో (Learning Speed) ఉండే తేడాలను ఏమంటారు?
- ఎ) వ్యక్తిగత బేధాలు (జవాబు)
- బి) అభ్యసన వైకల్యం
- సి) క్రమశిక్షణ లోపం
- డి) వికాస ఆలస్యం
-
ఉపాధ్యాయుడు విద్యార్థుల వ్యక్తిగత బేధాలను గౌరవించడం వల్ల కలిగే ప్రయోజనం?
- ఎ) విద్యార్థి ఆత్మవిశ్వాసం పెరుగుతుంది (జవాబు)
- బి) సిలబస్ త్వరగా పూర్తి అవుతుంది
- సి) పాఠశాల బిల్డింగ్ బాగుంటుంది
- డి) ప్రభుత్వం నుండి అవార్డు వస్తుంది
-
సంప్రదాయ విద్యా పద్ధతుల్లో వ్యక్తిగత బేధాలను ఏమనేవారు?
- ఎ) పట్టించుకోనేవారు కాదు (జవాబు)
- బి) చాలా గౌరవించేవారు
- సి) కేవలం ప్రయోగాలకు వాడేవారు
- డి) ఏదీ కాదు
-
వ్యక్తిగత బేధాలను కొలిచే 'శోధన పేటిక' (Problem Box) ప్రయోగాన్ని చేసినది?
- ఎ) థోర్న్డైక్ (జవాబు)
- బి) పావ్ లోవ్
- సి) స్కిన్నర్
- డి) గెస్టాల్ట్
-
పిల్లల 'ఆసక్తులను' (Interests) తెలుసుకోవడానికి చేసే పరీక్ష?
- ఎ) ప్రజ్ఞా పరీక్ష
- బి) అభిరుచి శోధనలు (Interest Inventories) (జవాబు)
- సి) ఎత్తు కొలవడం
- డి) బరువు చూడటం
-
శారీరక బేధాలు దేనిపై ఆధారపడి ఉంటాయి?
- ఎ) పోషకాహారం మరియు వంశపారంపర్యం (జవాబు)
- బి) కేవలం పుస్తకాలు
- సి) కేవలం స్నేహితులు
- డి) ఆర్థిక పరిస్థితి
-
వ్యక్తిగత బేధాలను అర్థం చేసుకోవడం వల్ల ఉపాధ్యాయుడు విద్యార్థులకు ఏమి ఇవ్వగలడు?
- ఎ) సరైన మార్గదర్శకత్వం మరియు కౌన్సెలింగ్ (జవాబు)
- బి) ఎక్కువ హోంవర్క్
- సి) శిక్షలు
- డి) బహుమతులు మాత్రమే
Comments
Post a Comment